Lista leków o utrudnionej dostępności – komentarz GIF 

GIF przygotował kolejną listę leków o utrudnionej dostępności skierowaną do samorządu aptekarskiego i lekarskiego. Jedną ze zmian w porównaniu z poprzednią listą to wzrost liczby pozycji z antybiotykami. GIF opublikował komentarz do decyzji.

Marcowa lista leków refundowanych już obowiązuje (fot. rx.edu.pl).Lista produktów leczniczych o utrudnionej dostępności jest trzecią opracowaną dla samorządów aptekarskiego i lekarskiego.

Mnogość źródeł danych i współpraca wielu stron w sprawie dostępności leku

Zmaganie się z czasowymi niedoborami produktów leczniczych jest stałą cechą rynków farmaceutycznych na całym świecie. Utrudniona dostępność do leków w Polsce wynika najczęściej ze wstrzymań dokonywanych przez podmioty odpowiedzialne, sezonowości niektórych chorób i nagłego wzrostu popytu na konkretne grupy farmaceutyków, a także sytuacji geopolitycznej na świecie i jej konsekwencji dla gospodarki – przekazuje GIF w komunikacie.

GIF informuje, że działanie mające na celu efektywne zarządzanie sytuacją dostępności lekowej wymaga współpracy wielu stron, efektywnej koordynacji tej współpracy i komunikacji, a lista jest efektem analizy wielu źródeł danych dostępnych dla GIF. 

Metodyka oparta na mnogości źródeł danych, reprezentatywności grupy badanych podmiotów, wzbogacona o prognozę potencjalnych przyszłych niedoborów, jest największą przewagą analizy dokonywanej przez GIF nad innymi
 – dodaje.

Czytaj także: WIF przypomina o obowiązku serializacji produktów leczniczych

Komentarz GIF do listy leków 

GIF informuje, że lista produktów leczniczych o utrudnionej dostępności jest trzecią opracowaną dla samorządów aptekarskiego i lekarskiego, którą NIA i NIL powinny następnie wysłać do lekarzy i farmaceutów. 

Antybiotyki i leki na cukrzycę o utrudnionej dostępności

Na liście widnieją antybiotyki, w szczególności zawierające amoksycylinę i amoksycylinę z kwasem klawulanowym.

Problemy z dostępnością produktów leczniczych zawierających te substancje są zgłaszane w większości krajów europejskich. Powodów jest kilka: znacząco zwiększone zapotrzebowanie (o kilkaset procent w porównaniu z latami poprzednimi), problemy kadrowe przedsiębiorców związane z COVID-19 czy kryzys energetyczny.

Chociaż wytwórcy dostarczają antybiotyki w zwiększonych ilościach, a stany magazynowe w całym łańcuchu dystrybucji powinny zapewnić bieżącą dostępność, to sezon infekcyjny zawsze determinuje pewną nieprzewidywalność zapotrzebowania na tę grupę produktów leczniczych i co za tym idzie wzmożoną czujność przy analizie dostępności i prognozowaniu popytu na nie oraz ryzyka utrudnionego dostępu. 

Wciąż widoczne jest bezprecedensowo wysokie zapotrzebowanie na produkty lecznicze nowej generacji stosowane w leczeniu cukrzycy zawierające semaglutyd i dulaglutyd. 

Poza wyżej wymienionymi sezonowymi lub nieprzewidzianymi wzrostami zapotrzebowania większość problemów związanych z dostępnością jest spowodowanych czasowymi lub stałymi wstrzymaniami w obrocie. W tych przypadkach GIF jest w kontakcie z podmiotami odpowiedzialnymi.

Zobacz także: NFZ – szczegółowe wyniki kontroli aptek od 1 września 2022 r.

Poprawa dostępności niektórych leków? 

GIF informuje, że mamy do czynienia z ograniczeniami w dostępności do leków przeciwpadaczkowych zawierających karbamazepinę, przeciwmigrenowych z zolmitryptanem i przeciwbólowych z dihydrkodeiną.

Szczepionka przeciwko ospie będzie dostępna w lutym 2023 r. Natomiast długo niedostępny produkt leczniczy Structum wrócił na rynek i można prognozować sukcesywną poprawę jego dostępności. Pacjenci nie powinni też już mieć problemów z wykupieniem produktów leczniczych zawierających morfinę w formie doustnej – przekazuje GIF. 

Jak GIF tworzy listę?

Lista, którą GIF wysyła do NIA i NIL, zawiera informacje:

  • o problemach z dostępnością na podstawie zgłoszeń z aptek; 
  • dane dotyczące produktów leczniczych, dla których trwają lub rozpoczną się długotrwałe wstrzymania w obrocie, głównie kilkumiesięczne, prognozujące ewentualne przyszłe niedobory;
  • dane dotyczące produktów leczniczych, dla których podmioty odpowiedzialne zgłosiły stałe wstrzymania w obrocie;
  • zestawienie produktów leczniczych z niskim odsetkiem realizacji recept, które nie pojawiły się w zgłoszeniach aptek, często wynikające z długotrwałych wstrzymań obrotu.

GIF komentuje, że skala czasowych przerw w dostawach produktów leczniczych w wymiarze ilościowym jest bardzo duża, dlatego niezbędne jest wytypowanie leków o znaczącej skali obrotu i istotnych w zakresie prowadzonej farmakoterapii. GIF przekazuje więc samorządom najważniejsze, chociaż nadal obszerne informacje, które wymagają interpretacji profesjonalistów: lekarzy i aptekarzy, odpowiadającej na różne potrzeby pracowników ochrony zdrowia.

Danych przekazywanych w zestawieniach nie należy traktować zero-jedynkowo; sytuacja dostępności lekowej jest bardzo złożona, a jej ocena wymaga uwzględnienia wielu czynników – czytamy w przekazanym komunikacie. 

Czytaj także: Apel PNRL do MZ o pilne zapewnienie dostępności leków opioidowych

Spotkanie GIF z interesariuszami rynku farmaceutycznego

GIF informuje, że rzadko mamy do czynienia z zupełnym brakiem produktu leczniczego – znacznie częściej są to niedobory czasowe i lokalne, dlatego tak ważne są szczegółowe zestawienia ukazujące kontekst jednostkowych przypadków. 

– Wsłuchujemy się w głos opinii publicznej i staramy się odpowiedzieć na potrzeby środowiska lekarskiego i farmaceutycznego. Przyjmujemy krytykę, o ile jest konstruktywna, a uwagi osadzone w realiach, odwołujące się do faktów, a przede wszystkim będące rzeczywistym wyrazem troski o dobro pacjenta. Na początku stycznia organizujemy spotkanie, na które zaprosiliśmy różnych interesariuszy rynku farmaceutycznego, funkcjonujących na wszystkich poziomach dystrybucji leków. Chcemy wypracować materiał, który będzie faktycznie służył farmaceutom i lekarzom. Podchodzimy do tego z najwyższą odpowiedzialnością i takiej odpowiedzialności oczekujemy też od wszystkich, którzy mają wpływ na sytuację dostępności lekowej dla pacjentów – tłumaczy Edyta Janczewska-Zreda, rzeczniczka prasowa GIF.

Źródło: GIF