Definicja recepty

Według słownikowej definicji [1] recepta to „pisemne zlecenie lekarskie, na którego podstawie apteka sporządza lekarstwa lub wydaje leki gotowe”.

Ustawodawca przewiduje, iż stroną właściwą do wypełniania przez lekarza jest awers (front) recepty, którego wygląd został sprecyzowany załączniku nr 6 rozporządzenia MZ w sprawie recept lekarskich [2]. Tył recepty określa się mianem rewersu i jest to miejsce, w którym farmaceuta może dokonać poprawy odpowiednich danych z awersu (szczegóły w dalszej części) oraz może nadrukować dane refundacyjne wydawanych produktów.

Wzór recepty określa załącznik nr 6 [2] i wygląda on następująco:

Jeśli co najmniej jeden z produktów wypisanych na recepcie jest refundowany (zgodnie z ustawą o refundacji[3]), recepta obejmuje następujące dane:

Wypełnia lekarz/świadczeniodawca Farmaceuta może/nie może poprawić na rewersie recepty
pole „świadczeniodawca” Pole MUSI zawierać:

- dane osoby uprawnionej do wystawiania recept lub świadczeniodawcy (np. przychodni, szpitala), u którego zawód wykonuje osoba uprawniona.

- dane wymagane to:
  • • Nazwa gabinetu lekarskiego lub firmy świadczeniodawcy
  • • Adres wykonywania świadczenia zdrowotnego lub miejsca zamieszkania lekarza
  • • Numer telefonu
  • • Identyfikator w postaci 9 pierwszych cyfr nr REGON (lekarza lub świadczeniodawcy)

- WAŻNE - dane te mogą być naniesione w postaci nadruku, pieczątki lub naklejki, których usunięcie jest niemożliwe bez zniszczenia recepty.

WOLNO poprawić na rewersie recepty, jeśli któryś z elementów jest błędny lub nieczytelny.

pole „pacjent” Pole MUSI zawierać:

- imię i nazwisko pacjenta,

- jego adres:
  • • zamieszkania pacjenta
  • • miejsca pełnienia służby wojskowej jeśli dotyczy
  • • w wypadku osoby bezdomnej – adres świadczeniodawcy udzielającego świadczenie

- numer identyfikacyjny:

  • • numer PESEL (jeśli dotyczy) oraz wiek (gdy pacjent ma
  • • jeśli pacjentem jest obywatel UE – numer poświadczenia wydany na podstawie przepisów o koordynacji w UE,
  • • W razie braku nr poświadczenia – numer dokumentu uprawniającego do korzystania ze świadczeń w kraju macierzystym pacjenta,
  • • Dla osoby z Kartą Polaka – numer tej karty,
  • • Cudzoziemcy spoza UE – numer paszportu lub innego dokumentu ze zdjęciem potwierdzającego tożsamość osoby

WOLNO poprawić na rewersie recepty, jeśli któryś z elementów jest błędny lub nieczytelny.

pole „oddział NFZ” Pole MUSI zawierać:

- kod oddziału NFZ właściwy dla miejsca zamieszkania pacjenta (dla osoby bezdomnej – kod NFZ właściwy dla miejsca zamieszkania lekarza lub dla siedziby świadczeniodawcy),

- lub kod kraju, w którym pacjent jest ubezpieczony

Zamiast kodu NFZ/kraju pacjenta pole to może zawierać znak „X” jeśli pacjent nie posiada dokumentu potwierdzającego ubezpieczenie zdrowotne lub gdy pacjent jest nieubezpieczony (załącznik nr 1 [2]).

NIE MOŻNA uzupełniać ani poprawiać tego pola w aptece!

pole „uprawnienia dodatkowe” Jeśli pacjent posiada uprawnienia dodatkowe - to pole MUSI zawierać kod uprawnień dodatkowych zezwalających pacjentowi na zniżki przyznane z tytułu choroby przewlekłej lub innych okoliczności.

Zamiast kodu NFZ/kraju pacjenta pole to może zawierać znak „X” jeśli pacjent nie posiada dokumentu potwierdzającego ubezpieczenie zdrowotne lub gdy pacjent jest nieubezpieczony (załącznik nr 1 [2]).

WOLNO poprawić na rewersie recepty, jeśli któryś z elementów jest błędny lub nieczytelny lub nie wpisano[4].

pole główne recepty, czyli dane o przepisanych lekach - Wszystkie poprawki uczynione przez lekarza powinny być opatrzone pieczątką (1 poprawka = 1 pieczątka).

- Każda pieczątka winna być również podpisana/parafowana przez lekarza.

- Dane dotyczące leku obejmują:
  • • nazwę leku – rodzajową lub handlową
  • • postać leku i jego dawkę
  • • ilość leku
  • • sposoby dawkowania

- Pole to powinno również zawierać unikatowy numer recepty w postaci ciągu 22 cyfr (szczegółowe objaśnienie znaczenia cyfr znajduje się w załączniku nr 4 [2]).

NIE MOŻNA uzupełniać ani poprawiać tego pola w aptece!

pole „data wystawienia” Lekarz MUSI wpisać datę wystawienia recepty zgodną z dniem wizyty pacjenta.

NIE MOŻNA uzupełniać ani poprawiać tego pola w aptece!

pole „data realizacji ‘od dnia’ ” – lekarz może wpisać datę realizacji recepty inną (późniejszą), niż data wystawienia recepty.

- Jeśli w tym polu nic nie wpisano uznajemy, że lekarz postawił „X” – wtedy datą obowiązującą jest „data wystawienia” recepty.

NIE MOŻNA uzupełniać ani poprawiać tego pola w aptece!

pole „dane i podpis lekarza”

Pole to powinno zawierać imię i nazwisko osoby uprawnionej do wystawiania recept oraz numer prawa wykonywania zawodu lekarza/lekarza dentysty/felczera.

WAŻNE – dane te mogą być naniesione w postaci nadruku, pieczątki lub naklejki, których usunięcie jest niemożliwe bez zniszczenia recepty.

NIE MOŻNA uzupełniać ani poprawiać tego pola w aptece!

Informacje, które MUSZĄ być umieszczone na recepcie dodatkowo w postaci KODU KRESKOWEGO:

  • - numer prawa wykonywania zawodu lekarza wystawiającego receptę
  • - unikalny kod recepty w postaci 22 cyfr oraz kodu kreskowego
  • - 9 pierwszych cyfr numeru REGON osoby uprawnionej do wystawiania recept lub 9 pierwszych cyfr numeru REGON świadczeniodawcy

Informacje, które MOGĄ, ALE NIE MUSZĄ być oznaczone kodem kreskowym:

  • - dane lekarza/świadczeniodawcy inne niż nr PWZ i REGON
  • - dane pacjenta – PESEL, numer paszportu/dokumentu tożsamości, inne,
  • - data wystawienia recepty oraz data realizacji „od dnia”

1. Słownik języka polskiego, red. M. Szymczak, Wyd. PWN, Warszawa 1981,

2. Rozporządzenie MZ z dnia 8 marca 2012r. w sprawie recept lekarskich,

3. Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o refundacji leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych.

4. Podsumowanie najważniejszych zmian i uwag dotyczących Rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 8 marca 2012r. w sprawie recept lekarskich. Przygotowane przez OIA Kraków.

mgr farm. Emilia Krupa